Die andere wereld kan in het verleden liggen, of in de toekomst. Het kan om een virtuele wereld gaan, of om sprookjeswerelden aan de andere kant van de achterwand van de kast uit de bekende werken van C.s. Lewis, kortom, om het land Narnia. Het kan ook om paralelle aardes (en paralelle Oxfords) gaan, zoals in de trilogie van Philipp Pullman.

Een iets andere invalshoek is deze, als die andere wereld eigenlijk in deze wereld ligt, zoals in Harry Potter, dat over een paralelle tovenaarmaatschappij in de gewone Engelse maatschappij gaat, tot aan het Engelse kostschoolwezen aan toe. Of The lord of the rings, dat in een mythisch Engels verleden speelt, toen er naast mensen, ook nog elfen, orks, hobbits waren.

Stelt u zich eens voor dat nakomelingen van hobbits en orks nog steeds naast ons mensen zouden leven, in onze moderne samenleving1 Of het hier getoonde boek van Susanna Clarke, Jonathan Strange en Mr. Norell, dat zich in Engeland afspeelt tijdens de tijd van Napoleon, maar ook en vooral over magiërs gaat.

Als het echter om de doorgang gaat van onze wereld in onze tijd naar die andere wereld, dan zijn ook de doorgangen even fantasierijk als die andere werelden. Van een doodgewone tijdmachine uit Kruistocht in spijkerbroek tot de genoemde achterwand van d kast uit Narnia. In Lichtland. Een fantasie van H.l. Mc Cutchen, kom je het fantasieland in door de herinnering. En in Waar was je, Robert? Van Hans magnus Enzenberger, reist Robert door de tijd via een televisiebeeld, een bioscoopfilm, een foto, etc, etc. en in Pullmans werk wordt een paralelle Aarde zichtbaar in het noorderlicht en blijk je vanaf deel twee, met het zogenoemde listige mes ramen in de lucht te kunnen snijden die naar vele andere werelden leidt.

Pullmans trilogie His dark materials, in het Nederlands getiteld Het gouden kompas, staat op deze boekentafel centraal. Het eerste deel Northern lights, ook wel getiteld als The golden compass wordt momenteel verfilmd. In het nawoord van deel 3, De amberkleurige kijker, noemt Pullman zijn voornaamste inspiratiebronnen, die ook op de tafel gelegd zijn: Das Marionettentheater van Heinrich von Kleist, The mariage of heaven and hell van William Blake en Paradise Lost van John Milton – in de Nederlandse vertaling met fraaie illustraties van Gustave Doré – gaat het om de opstand van Satan tegen God.

In het werk van Pullman gaat het om een strijd tegen een wezen dat De Autoriteit wordt genoemd. Wat hier goed en wat hier kwaad is ligt – zwakjes uitgedrukt – uiterst subtiel. Het verhaal gaat over het meisje Lyra. Zij en de mensen op de Aarde waar zij geboren is, hebben een zogenaamde daemon – niet te verwarren met demon, een daemon is een zielegids – bij zich, in de vorm van en dier. Bij volwassenen heeft de daemon vaste vorm aangenomen. Bij kinderen vernadert de daemon nog voortdurend van vorm. Op onze eigen Aarde – één van de paralelle aardes – dragen de mensen hun daemon als ’t ware in zichzelf. Wat de daemon met goed en kwaad te maken heeft, is maar één van de invalshoeken van dit werk, waarvan wellicht al teveel verklapt is.